Τι είναι το ομόλογο;
Το ομόλογο είναι δάνειο. Δανείζεις χρήματα σε ένα κράτος ή σε μια εταιρεία και σε αντάλλαγμα παίρνεις έναν σταθερό τόκο (το κουπόνι) κάθε χρόνο και ολόκληρο το ποσό πίσω σε μια συμφωνημένη ημερομηνία. Δεν σου ανήκει κανένα κομμάτι του εκδότη — είσαι δανειστής, όχι συνιδιοκτήτης. Γι’ αυτό τα ομόλογα συνήθως κινούνται λιγότερο από τις μετοχές, αλλά σε βάθος χρόνου αποδίδουν και λιγότερο.
Το ομόλογο είναι δάνειο: σταθερός τόκος κάθε χρόνο και όλο το ποσό πίσω στο τέλος.
Ένα παράδειγμα με αριθμούς
Αγοράζεις ένα ομόλογο στην τιμή 100 για 10.000 €. Λήγει σε 5 χρόνια και έχει κουπόνι 3 %.
- Κάθε χρόνο εισπράττεις 300 € τόκο.
- Μετά από 5 χρόνια παίρνεις πίσω τα 10.000 € σου.
- Συνολικά 1.500 € σε τόκους μέσα σε πέντε χρόνια — ό,τι κι αν έκανε στο μεταξύ το χρηματιστήριο.
Αν πουλήσεις πριν από τη λήξη, παίρνεις την τιμή που δίνει η αγορά εκείνη τη μέρα. Μπορεί να είναι πάνω ή κάτω από το 100.
Γιατί η τιμή κινείται όταν κινούνται τα επιτόκια
Το ομόλογό σου πληρώνει 3 %. Αν τα επιτόκια γενικά ανέβουν στο 5 %, κανείς δεν θα δώσει 100 για το δικό σου 3 % — μπορεί να πάρει 5 % σε ένα καινούργιο. Έτσι η τιμή του δικού σου πέφτει, μέχρι να αποδίδει στην πράξη 5 %. Αν τα επιτόκια πέσουν, η τιμή του δικού σου ανεβαίνει. Επιτόκια πάνω = τιμή κάτω, και το αντίστροφο. Όσο μεγαλύτερη η διάρκεια του ομολόγου, τόσο μεγαλύτερη η διακύμανση.
Αν κρατήσεις το ομόλογο μέχρι τη λήξη, οι διακυμάνσεις της τιμής δεν σε αφορούν: παίρνεις και πάλι 300 € τον χρόνο και 10.000 € στο τέλος — εφόσον ο εκδότης μπορεί να πληρώσει.
Τα είδη που θα συναντήσεις
- Κρατικά ομόλογα: Δάνεια στο κράτος. Στην Ελλάδα είναι τα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου, και τα βραχυπρόθεσμα (έως έναν χρόνο) λέγονται έντοκα γραμμάτια. Τα ομόλογα ισχυρών κρατών θεωρούνται πολύ ασφαλή και πληρώνουν χαμηλό τόκο.
- Εταιρικά ομόλογα: Δάνεια σε μια εταιρεία. Υψηλότερος τόκος, γιατί η εταιρεία μπορεί να χρεοκοπήσει. Αρκετές ελληνικές εταιρείες έχουν εκδώσει ομόλογα που διαπραγματεύονται στο Χρηματιστήριο Αθηνών και αγοράζονται όπως μια μετοχή. «High yield» σημαίνει υψηλός τόκος — και υψηλός κίνδυνος.
- Ομολογιακά κεφάλαια: Οι περισσότεροι αρχάριοι δεν αγοράζουν μεμονωμένα ομόλογα, αλλά ένα ομολογιακό αμοιβαίο κεφάλαιο ή ETF που έχει μέσα εκατοντάδες.
Τι έμαθε η Ελλάδα το 2012
«Το ομόλογο σου επιστρέφει τα χρήματά σου» ισχύει μόνο αν ο εκδότης μπορεί να πληρώσει. Το 2012, με το PSI, οι ιδιώτες κάτοχοι ελληνικών κρατικών ομολόγων έχασαν πάνω από τη μισή ονομαστική αξία. Ήταν ακραία περίπτωση για χώρα της ευρωζώνης, αλλά δείχνει κάτι απλό: ο τόκος είναι η αμοιβή σου για τον κίνδυνο να μην πληρώσει ο οφειλέτης. Όσο υψηλότερος ο τόκος, τόσο πιο σοβαρά πρέπει να σκεφτείς αυτόν τον κίνδυνο.
Το τυπικό λάθος του αρχάριου
Να πιστεύεις ότι ένα ομόλογο δεν μπορεί να πέσει. Μπορεί — κάθε φορά που ανεβαίνουν τα επιτόκια. Το 2022 πολλά ομολογιακά κεφάλαια έπεσαν πάνω από 10 %. Στο μηδέν πάει μόνο αν χρεοκοπήσει ο εκδότης, και στη λήξη παίρνεις το συμφωνημένο ποσό.
Έτσι το βλέπεις στο Kiggo
Το Kiggo είναι φτιαγμένο για μετοχές και ETF. Αν ψάξεις ένα ομολογιακό ETF, το Kiggo δείχνει ότι πρόκειται για ομολογιακό κεφάλαιο και παραλείπει τους δείκτες που έχουν νόημα μόνο για μετοχές. Στο γλωσσάρι της εφαρμογής το ομόλογο έχει ένα μικρό σκίτσο: μια χρονογραμμή με τα κουπόνια και την αποπληρωμή.
Σχετικοί όροι
Συχνές ερωτήσεις
Είναι ασφαλή τα ομόλογα;
Πιο ασφαλή από τις μετοχές, αλλά όχι χωρίς κίνδυνο. Η τιμή πέφτει όταν ανεβαίνουν τα επιτόκια, και μια εταιρεία — ή, σπάνια, ένα κράτος — μπορεί να μην πληρώσει. Τα κρατικά ομόλογα σταθερών χωρών θεωρούνται πολύ ασφαλή.
Τι είναι το κουπόνι;
Ο σταθερός τόκος που πληρώνει το ομόλογο — ας πούμε 3 % τον χρόνο επί του ποσού που γράφει το ομόλογο. Το όνομα έρχεται από την εποχή που έκοβες ένα κουπόνι από το χαρτί για να εισπράξεις τον τόκο.
Τι σημαίνει τιμή 100;
Ότι το ομόλογο διαπραγματεύεται ακριβώς στο ποσό που θα πάρεις πίσω στη λήξη. Κάτω από το 100 αγοράζεις με έκπτωση και έχεις υψηλότερη πραγματική απόδοση· πάνω από το 100 πληρώνεις κάτι παραπάνω και έχεις χαμηλότερη.
Το Kiggo εξηγεί — το Kiggo δεν συμβουλεύει. Δεν σου λέμε ποτέ τι να αγοράσεις ή τι να πουλήσεις, και οι δείκτες συγκρίνονται μόνο ανάμεσα σε εταιρείες του ίδιου κλάδου. Η απόφαση είναι δική σου. Τελευταία ενημέρωση: 2026-09-23.
Γράφτηκε από τον Claus Frisch, ιδρυτή του Kiggo. Ούτε σύμβουλος, ούτε τράπεζα — το Kiggo εξηγεί, εσύ αποφασίζεις.