Hvað er markaðsvirði?
Markaðsvirði (á ensku market cap) er það sem allt félagið kostar í kauphöllinni akkúrat núna: gengi bréfsins sinnum fjöldi hluta. Ef hlutur kostar 200 kr. og hlutirnir eru 50 milljónir er markaðsvirðið 10 milljarðar króna. Það er talan sem segir til um hvort félag er stórt eða lítið — ekki gengið. Bréf á 5.000 kr. getur verið lítið félag, og bréf á 5 kr. risi.
Af hverju gengið segir ekkert um stærð
Félag A: gengi 1.000 kr., 1 milljón hluta → markaðsvirði 1 milljarður kr.
Félag B: gengi 20 kr., 500 milljónir hluta → markaðsvirði 10 milljarðar kr.
B er tíu sinnum stærra en A, þótt hluturinn kosti einn fimmtugasta. Gengið er bara verðið á einum bita — og félagið ákveður sjálft í hve marga bita það er skorið. Þess vegna geturðu aldrei sagt að bréf sé „ódýrt“ af því að gengið er lágt.
Large cap, mid cap og small cap
- Large cap: Yfirleitt yfir 10 milljarðar dollara. Apple, Nestlé, Novo Nordisk. Stöðug, mikil velta, í öllum vísitölum.
- Mid cap: Um 2–10 milljarðar dollara. Rótgróin, en með meira svigrúm til að vaxa — og falla.
- Small cap: Undir 2 milljörðum dollara. Stærri sveiflur, breiðara álag, minni umfjöllun.
Mörkin eru ekki föst, og þau eru í dollurum af því að þau koma frá Bandaríkjunum. Á bandarískan mælikvarða eru flest félögin í Kauphöll Íslands small cap — á íslenskan mælikvarða eru þau stóru félögin í landinu. Það skýrir líka af hverju veltan hér er minni.
Til hvers markaðsvirði er notað
Það er grunnurinn að flestum vísitölum: því hærra markaðsvirði, því meira vægi. Og það er teljarinn í kennitölum á borð við V/T — „hvað kostar allt félagið miðað við alla veltuna“. Markaðsvirði er ekki það sama og það sem félagið „er virði“ á pappírnum; það er það sem markaðurinn vill borga í dag. Á morgun getur það verið annað.
Klassísk byrjendamistök
Að velja bréf af því að það „kostar bara 12 kr.“ og hafi því „meira svigrúm til að hækka“ en bréf á 1.200 kr. Verðið á hvern bita segir ekkert. Félag á 12 kr. á hlut getur verið dýrara en félag á 1.200 kr. — það fer eftir fjölda hluta og því sem félagið græðir.
Svona sérðu það í Kiggo
Kiggo sýnir markaðsvirðið á hverju bréfi og þýðir það yfir á venjulegt mál — „eitt stærsta félag landsins“ eða „lítið félag“ — svo þú þurfir ekki að muna mörkin. Hitakort Kiggo teiknar hvert félag sem reit sem er jafnstór markaðsvirði þess. Þannig sérðu í einni sjónhendingu hver ræður vísitölunni.
Tengd orð
Algengar spurningar
Hvernig reikna ég markaðsvirði?
Gengi sinnum fjöldi hluta. Fjöldinn stendur í ársreikningi félagsins og hjá flestum þjónustuaðilum. Kiggo sýnir töluna tilbúna.
Er hátt markaðsvirði gott?
Það þýðir stórt — hvorki gott né slæmt. Stór félög eru yfirleitt stöðugri og auðveldari í viðskiptum; lítil geta vaxið meira, en líka fallið meira.
Hver er munurinn á markaðsvirði og eigin fé?
Eigið fé er bókfært virði félagsins — eignir mínus skuldir í reikningunum. Markaðsvirði er það sem kauphöllin vill borga. Hlutfallið milli þeirra er V/B-hlutfallið.
Kiggo útskýrir — Kiggo ræður þér ekki. Við segjum þér aldrei hvað þú átt að kaupa eða selja, og lykiltölur eru aðeins bornar saman milli félaga í sömu grein. Ákvörðunin er þín. Síðast uppfært 2026-09-23.
Skrifað af Claus Frisch, stofnanda Kiggo. Ekki ráðgjafi, ekki banki — Kiggo útskýrir, þú ákveður.
