Hvað eru fyrirmæli með verðmörkum — og hvað eru fyrirmæli á markaðsverði?
Þegar þú kaupir eða selur velurðu tegund fyrirmæla. Með verðmörkum (limit) setur þú mörkin sjálf(ur): „kauptu á mest 1.000 kr.“ eða „seldu á minnst 1.200 kr.“. Viðskiptin verða aðeins ef markaðurinn nær þínu verði — annars gerist ekkert. Með fyrirmælum á markaðsverði (market) segirðu „kauptu núna, á besta verði sem býðst“. Þau ganga alltaf í gegn, en þú veist ekki nákvæmlega á hvaða verði. Margir bankar nota verðmörk sem sjálfgefið, og það er yfirleitt rétta valið.
Brotalínan er verðið þitt. Viðskiptin fara fyrst fram þegar gengið snertir hana.
Dæmi með tölum
Bréfið sýnir 1.000 kr. Þú vilt kaupa 50 hluti.
- Verðmörk 1.000 kr.: Þú færð allt að 50 hluti á 1.000 kr. eða minna. Ef verðið fer upp í 1.010 kr. áður en fyrirmælin berast færðu ekkert — og getur sent ný.
- Markaðsverð: Fyrirmælin taka ódýrustu seljendurna fyrst. Ef í boði eru 20 á 1.000 kr., 20 á 1.004 kr. og 10 á 1.015 kr. borgarðu 1.004,60 kr. að meðaltali. Í stóru bréfi er munurinn óverulegur. Í litlu bréfi með fáa seljendur geturðu endað 5 % yfir birtu verði.
Hvenær á að nota hvort
- Verðmörk: Nánast alltaf. Sérstaklega í litlum bréfum, utan opnunartíma kauphallarinnar og á órólegum dögum. Settu mörkin nálægt núverandi verði — aðeins yfir þegar þú kaupir, aðeins undir þegar þú selur — þá ganga viðskiptin í gegn án þess að þú eigir á hættu óþægilega undrun. Á litlum markaði eins og þeim íslenska skiptir þetta sérstaklega miklu.
- Markaðsverð: Þegar þú vilt bara inn eða út núna í stóru, seljanlegu bréfi eða ETF, og hálft prósent skiptir ekki máli. Aldrei í litlum bréfum.
Hversu lengi fyrirmælin lifa
Fyrirmæli með verðmörkum geta gilt út daginn eða í nokkra daga eða vikur („gildir þar til afturkallað“ eða til tiltekins dags). Ef þú setur fyrirmæli um að kaupa á 900 kr. á meðan bréfið stendur í 1.000 kr. geta þau beðið vikum saman — og allt í einu gengið í gegn einn daginn þegar slæmar fréttir koma og verðið dýfir sér. Þú fékkst þitt verð. Hvort það var gott verð þann daginn er önnur spurning. Farðu reglulega yfir opin fyrirmæli.
Klassísk byrjendamistök
Að senda fyrirmæli á markaðsverði kl. 22 að kvöldi í litlu bréfi. Þau bíða þar til kauphöllin opnar kl. 9.30 — og ganga þá í gegn á fyrsta verði morgunsins, hvað sem hefur gerst í millitíðinni. Notaðu verðmörk þegar kauphöllin er lokuð. Alltaf.
Svona sérðu það í Kiggo
Kiggo stundar ekki viðskipti, svo þú sendir fyrirmælin í viðskiptaglugga bankans eða miðlarans. En „Byrjaðu hér“-leiðarvísir Kiggo sýnir hvernig viðskiptagluggi lítur út og hvað reitirnir þýða, svo fyrstu viðskiptin séu ekki ágiskun. Gengið í Kiggo er um 15 mínútum á eftir — notaðu rauntímaverðið í viðskiptaglugganum þegar þú setur mörkin.
Tengd orð
Algengar spurningar
Hvað gerist ef fyrirmælin mín með verðmörkum ganga ekki í gegn?
Ekkert — peningarnir eru áfram á reikningnum, og fyrirmælin renna út eða halda áfram að bíða, eftir því hvað þú valdir. Þú getur alltaf breytt þeim eða eytt.
Geta fyrirmæli með verðmörkum gengið í gegn að hluta?
Já. Ef þú vilt kaupa 100 hluti á 1.000 kr. og bara 60 eru í boði á því verði færðu 60. Afgangurinn bíður. Sumir þjónustuaðilar taka þóknun fyrir hvern hluta — athugaðu verðskrána.
Hvaða tegund fyrirmæla notar bankinn minn sjálfgefið?
Flestir bankar og miðlarar stinga upp á verðmörkum með núverandi verð útfyllt. Athugaðu að reiturinn „verð“ eða „verðmörk“ sé útfylltur áður en þú staðfestir — og að þar standi ekki „markaðsverð“ eða „besta verð“.
Kiggo útskýrir — Kiggo ræður þér ekki. Við segjum þér aldrei hvað þú átt að kaupa eða selja, og lykiltölur eru aðeins bornar saman milli félaga í sömu grein. Ákvörðunin er þín. Síðast uppfært 2026-09-23.
Skrifað af Claus Frisch, stofnanda Kiggo. Ekki ráðgjafi, ekki banki — Kiggo útskýrir, þú ákveður.